Preventieproject voor vrouwen met zwangerschapsdiabetes

zwangere vrouwDe Vlaamse Diabetes Vereniging vzw lanceert vanaf 1 oktober samen met de Vlaamse overheid het preventieproject Zoet Zwanger, waarin zwangerschapsdiabetes centraal staat. Zwangerschapsdiabetes wordt jaarlijks vastgesteld bij meer dan 1 op 50 zwangerschappen in Vlaanderen. Het verdwijnt meestal onmiddellijk na de bevalling maar kan daarna weer de kop opsteken onder de vorm van type 2 diabetes.

Zowat de helft van de vrouwen met zwangerschapsdiabetes ontwikkelt namelijk al in de eerste 5 à 10 jaar na de bevalling blijvende diabetes. Deze vrouwen vormen zo een unieke, gemakkelijk te identificeren doelgroep voor preventie en vroegdiagnose van diabetes na de bevalling. Toch ontbreekt deze noodzakelijke opvolging na de bevalling veel te vaak. De Vlaamse Diabetes Vereniging wil hier iets aan veranderen en lanceert daarom het project Zoet Zwanger.

Het project Zoet Zwanger wil vrouwen met zwangerschapsdiabetes en hun zorgverleners meer bewust maken van het sterk verhoogde diabetesrisico maar vooral, het nut van een gezonde levensstijl en een jaarlijkse bloedglucosescreening bij de huisarts. Naast een uitgebreide informatiecampagne, biedt het project als tweede pijler een vrijwillige registratie voor vrouwen die zwangerschapsdiabetes hebben gehad. Dit moet hen helpen de nodige stappen te zetten na hun bevalling, om diabetes te voorkomen en vroegtijdig op te sporen.

Het project Zoet Zwanger loopt tot eind 2012, en wordt uitgevoerd in samenwerking met de VVOG (Vlaamse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie) en Domus Medica (Vereniging voor huisartsen).

Latere problemen van kinderen van moeders met hoge bloedsuiker in zwangerschap

zwangere vrouwKinderen van moeders met hoge bloedsuikers tijdens de zwangerschap, hebben later meer kans op overgewicht en hart- en vaatziekten. Dat concluderen Deense onderzoekers. Aan het onderzoek deden ruim driehonderd Deense jonge volwassenen mee, van wie de moeder tijdens zwangerschapsdiabetes had, of diabetes type 1. Zij werden vergeleken met leeftijdsgenoten van gezonde moeders.

De kinderen die in de baarmoeder te makken hadden gehad met te hoge bloedsuiker van hun moeder, hadden op jongvolwassen leeftijd twee tot vier keer zoveel risico op overgewicht en problemen met cholesterol en bloeddruk dan normaal. Dat verhoogt hun kans op hart- en vaatziekten en diabetes type 2.

Dat bevestigt de bestaande theorie dat de stofwisseling van ongeboren kinderen al deels ‘geprogrammeerd’ wordt in de baarmoeder.
[Diabetesfonds]

50 Procent meer kans op diabetes type 2 door zwangerschapsdiabetes

Vrouwen die zwangerschapsdiabetes hebben gehad, hebben vijftig procent kans om binnen vijf jaar na de bevalling diabetes type 2 te krijgen. Zwangerschapsdiabetes ontstaat wanneer een vrouw in verwachting is en verdwijnt meestal weer na de bevalling.

Volgens Harold de Valk, internist in het Universitair Medisch Centrum (UMC) in Utrecht, is het belangrijk dat deze vrouwen in de eerste jaren na hun zwangerschap regelmatig getest worden op diabetes.

Zwangerschapsdiabetes verhoogt risico op kinderobesitas

Onbehandelde zwangerschapsdiabetes vergroot het risico dat het kind op vijf- tot zevenjarige leeftijd obesitas ontwikkelt. Dat blijkt uit een grote studie door onderzoekers van het Kaiser Permanente’s Center for Health Research, die is gepubliceerd in Diabetes Care van september, aldus Medisch Contact.

Teresa Hillier c.s. maakten gebruik van de medische gegevens van ruim 9400 moeder-kindparen teneinde te bepalen in hoeverre hyperglykemie tijdens de zwangerschap een risicofactor vormt voor overgewicht bij kinderen. Ze hielden daarbij rekening met mogelijk verstorende variabelen zoals leeftijd van de moeder, gewichts­-toename tijdens de zwangerschap, pariteit, etniciteit en geboortegewicht.

De onderzoekers concluderen dat behandeling waarschijnlijk effect heeft, in de zin dat daarmee het risico op obese kinderen wordt verkleind. Eerste auteur Teresa Hillier laat in een toelichting bovendien weten dat volgens haar hyperglykemie tijdens de zwangerschap bijdraagt aan de epidemie van obesitas onder kinderen, die de VS momenteel teistert.

Diabetes-test bij zwangere vrouwen in spé

Vrouwen die voor het eerst medische zorg ontvangen tijdens hun zwangerschap, zouden al voordat zij 24 weken zwanger zijn op diabetes moeten worden getest. Op deze manier kunnen diegenen worden geïdentificeerd die al vóór de zwangerschap diabetes hebben.

Bij een onderzoek kregen vrouwen een 1 uur durende glucosetest tijdens hun eerste bezoek aan de verloskundige. Als de test positief was werden er verdere testen gedaan en ook met 24 en 28 weken zwangerschap. Bij de testen werden leeftijd, aantal zwangerschappen, ras, lengte, gewicht, duur van de zwangerschap en het gewicht van de foetus meegenomen. In totaal waren 756 mensen geschikt voor deelname. Gemiddeld waren zij bij hun eerste bezoek 14 weken in verwachting. Het merendeel was van Latijns-Amerikaanse of Zuid-Aziatische komaf. Uit het onderzoek bleek dat een aantal vrouwen al vóór de zwangerschap diabetes had en dus geen zwangerschapsdiabetes die tussen 24 en 28 weken aan het licht komt.

Bij de vrouwen die tijdens hun eerste bezoek een positieve testuitslag hadden lag de leeftijd van de vrouw hoger en het geboortegewicht van het kind lager, dan bij diegene die een negatieve testuitslag hadden. Bijna 50% van de vrouwen met zwangerschapsdiabetes was van Zuid-Aziatische komaf.

De onderzoeker concludeert dat bepaalde populaties meer kans hebben op het ontwikkelen van diabetes. Bij de zwangerschap is het belangrijk te weten of de diabetes al vóór de zwangerschap aanwezig was, omdat de moeder dan meer kans heeft op een vroegtijdige bevalling. Daarnaast hebben de pasgeboren baby’s dan meer kans om vroegtijdig te overlijden of aangeboren afwijkingen. Bij zwangerschapsdiabetes zijn deze risico’s kleiner.
[Diabetes Fonds]

Zwangerschapsdiabetes: borstvoeding belangrijk

Vrouwen met zwangerschapsdiabetes doen er goed aan om hun baby minstens drie maanden borstvoeding te geven. Dat verkleint de kans op ernstig overgewicht bij het kind met bijna de helft. Dat is de conclusie van een Duits onderzoek bij ruim drieduizend kinderen.

De onderzoekers bekeken 324 kinderen die tussen 1995 en 2000 waren geboren uit moeders die zwangerschapsdiabetes (zwangerschapssuiker) hadden gehad. Ze zagen dat meer dan 37 procent van de kinderen die géén borstvoeding hadden gekregen, overgewicht hadden voor hun achtste levensjaar.

Kinderen die wel borstvoeding kregen maar korter dan drie maanden, hadden een kleinere kans op overgewicht. Het meeste verschil was te zien bij de kinderen die langer dan drie maanden borstvoeding hadden gekregen: daarvan kreeg 22 procent overgewicht, dus bijna de helft minder dan de kinderen die alleen flesvoeding kregen.

Opvallend was dat vrouwen met ernstig overgewicht minder vaak borstvoeding gaven. De onderzoekers sporen juist vrouwen met overgewicht aan om wel borstvoeding te geven, en liefst zo lang mogelijk. Hun kinderen hebben een grotere kans op overgewicht en zwangerschapsdiabetes verhoogt die kans nog meer.

Zwangerschapsdiabetes is een meestal tijdelijke vorm van diabetes die na de 24 weken kan ontstaan en weer verdwijnt na de bevalling. Vrouwen die zwangerschapsdiabetes hebben gehad, hebben tot 50 procent kans om binnen tien jaar daarna definitief diabetes te krijgen. Zwangerschapsdiabetes komt voor bij één op de twintig zwangerschappen.
[Diabetesfonds]

Borstvoeding verkleint kans op diabetes type 2

Vrouwen die langer borstvoeding geven hebben 15% minder kans om diabetes type 2 te ontwikkelen. Dit blijkt uit onderzoek van de Brigham and Women’s Hospital in samenwerking met de Harvard Medical School in Boston.

Om het verband tussen borstvoeding en diabetes aan te tonen hebben de onderzoekers de data geanalyseerd van twee grote groepen vrouwen. De eerste groep bestond uit ruim 83.000 vrouwen uit de “Nurses’ Health Study”, de tweede groep jongere vrouwen (zo’n 73.000)had deelgenomen aan deel II van dit onderzoek.

The researchers found that in the first 15 years after a woman’s last delivery, each year of breastfeeding was associated with a 15-percent reduction in her risk of diabetes. “In that analysis, we took into account diet, exercise, smoking status, whether or not the women took multivitamins — which is a marker of whether they are health-conscious or not — and we still found that 15-percent benefit,” remarked Stuebe.

“Beyond 15 years after the last birth there wasn’t so much of a benefit, but for at least the first 15 years there seems to be some long-term association that protects women from diabetes,” she added.

“In some way, pregnancy is a pro-diabetic state; you have more resistance to insulin, and that’s part of the way the body makes sure that the fetus gets enough sugar,” explained Stuebe. “Then comes lactation which, in a sense, is an anti-diabetic state.”

The researchers’ hypothesis is that lactation resets the body after pregnancy. If a woman does not breastfeed for a prolonged period of time, the risk of diabetes might increase.

» Breastfeeding may reduce mothers’ diabetes risk