Overgewicht en diabetes kunnen wellicht behandeld worden met medicijnen die ingrijpen op het proces van vetzuuroxidatie in de lever, concludeert promovenda Marijke Schreurs.
Bij obesitas en insuline-resistentie (diabetes) levert de overmatige vorming van ketonlichamen in de lever een groot gevaar op: patiënten kunnen erdoor in een coma raken. Ketonlichamen zijn afvalstoffen die ontstaan wanneer glucose in het bloed niet wordt verbrand en er wordt overgeschakeld op de verbranding van vetten om het lichaam van energie te kunnen voorzien. Het is al lange tijd bekend dat onder andere carnitine palmitoyl transferase 1 en 2 (CPT1 en CPT2) in belangrijke mate bepalen hoeveel vet wordt verbrand en hoeveel ketonlichamen door de lever worden gevormd. Echter, de medicijnen die het proces tegengaan hebben nog te veel bijwerkingen.
Marijke Schreurs onderzocht twee eiwitten die de vorming van vetten en de remming van CPT1 (en daarmee de verbranding van vetten) beïnvloeden: acetyl-CoA carboxylase 1 en 2 (ACC1 en 2). Remming van beide eiwitten met een farmacologische compound bleek insuline-resistentie te verminderen. Wel ontstond er nog een vervetting van de lever. Ook toont Schreurs aan dat remming van CPT2 de productie van ketonlichamen vermindert. Ook hierbij blijven echter ernstige bijwerkingen optreden. Er is dus nog meer onderzoek naar de mechanismen nodig voordat deze remmers (zowel ACC als CPT) in de kliniek kunnen worden toegepast.
Marijke Schreurs (Rotterdam, 1981) studeerde farmacie te Groningen. Ze verrichtte haar onderzoek aan het Centrum voor Lever-, Darm- en Stofwisselingsziekten, de afdeling Kindergeneeskunde van het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) en binnen onderzoeksschool GUIDE. Ze blijft werkzaam als onderzoeker in het UMCG.
Rijksuniversiteit Groningen
Regulatory enzymes of mitochondrial ß-oxidation as targets for treatment of the metabolic syndrome
Datum: 30 september 2009
Promotie: mw. M. Schreurs, 16.15 uur, Academiegebouw, Broerstraat 5, Groningen
Proefschrift: Regulatory enzymes of mitochondrial ß-oxidation as targets for treatment of the metabolic syndrome
Promotor(s): prof.dr. F. Kuipers
Faculteit: Medische Wetenschappen
Zie ook:
- Bewegen en afvallen: positieve effecten versterken elkaar in strijd tegen diabetes
- Kokosolie beschermt tegen diabetes
- Promotie: vervanging van verzadigde vetten verlaagt het risico op metabool syndroom
- Suikerpatiënten in Groningen vaker naar de dokter
- Zwaar suiker werpt nieuw licht op diabetes
- Start cursussen Gezond leven met diabetes
