Genezing van diabetes type 1 komt dichterbij dankzij een nieuwe celtherapie. Daarbij worden afweercellen van patiënten buiten het lichaam behandeld en weer teruggeplaatst. Daardoor stopt het ziekteproces. Het Diabetes Fonds heeft het Nederlandse onderzoek onlangs 1,6 miljoen euro toegekend, de hoogste subsidie ooit toegekend door het fonds.

Diabetes type 1 ontstaat door een vergissing van het afweersysteem. Dat vernielt per ongeluk de cellen die insuline aanmaken. Insuline is nodig om de bloedsuikerspiegel normaal te houden. Het Diabetes Fonds heeft onlangs een centrum opgericht waarbinnen topexperts samenwerken om een manier te vinden om diabetes type 1 te genezen.

Projectleider dr. Bart Roep van het Leids Universitair Medisch Centrum in Leiden: “Het is een vergissing van ons afweersysteem en met de celtherapie die we hebben ontwikkeld, willen we die gaan corrigeren. Ik durf nu voorzichtig over genezing te praten al moeten diabetespatiënten nu niet direct naar hun arts rennen. In de komende vier jaar wordt eerst de veiligheid en vervolgens de mogelijke effectiviteit getest bij proefpersonen. Pas daarna kunnen we onze bevindingen op grotere groepen mensen met type 1 diabetes toepassen.”

De nieuwe therapie
Om de verstoring in het afweersysteem bij te sturen, halen de onderzoekers afweercellen uit het bloed van een patiënt. In het laboratorium worden die cellen gekweekt en ‘behandeld’ met bepaalde stoffen zoals vitamine D3. Dr. Roep: ” We gebruiken dus geen paardenmiddelen die andere cellen kapot maken. Daarnaast zijn het cellen van de patiënt zelf en niet van een donor, wat tal van voordelen heeft.”

Daarnaast bekijken de onderzoekers of niet alleen het afweersysteem de ‘boosdoener’ is bij het ontstaan van diabetes. Mogelijk doen de cellen die insuline produceren daar zelf ook aan mee.

Voor hun studies naar genezing zetten de onderzoekers een nationaal netwerk op voor grotere onderzoeken met proefpersonen met diabetes type 1 in Nederland. Dat is onder andere nodig om de nieuw ontwikkelde therapieën te kunnen testen.
[Diabetes Fonds]

Op 23 april van 20.30 tot 21.30 uur wordt de vierde editie van DiabetesLIVE uitgezonden. Dit is een live thema-uitzending op internet waarin zorgverleners, onderzoekers en mensen met diabetes aan het woord komen. Tijdens de uitzending kunt u zelf ook vragen stellen. Op 23 april staat het volgende onderwerp centraal:

Lage en hoge bloedglucosewaarden
(hypo’s en hypers):

• Wat is een hypo/hyper en wat zijn de symptomen ervan
• Wat zijn de oorzaken en gevolgen van een hypo/hyper
• Hoe kun je hypo’s en hypers voorkomen
• Wat betekent het hebben van een hypo/hyper voor de dagelijkse praktijk zoals bijvoorbeeld werken en autorijden
• Praktische tips

DiabetesLIVE wordt georganiseerd door LifeScan, de fabrikant van OneTouch® bloedglucosemeters, en Novo Nordisk.

Inschrijven
Voor meer informatie of om u in te schrijven kunt u terecht op
www.diabeteslive.nl. U kunt hier ook de eerdere afleveringen bekijken.

De anti-psychosepil Seroquel verhoogt mogelijk het risico op diabetes. In de Verenigde Staten is Seroquel in opspraak, vanwege de aanwijzingen dat het middel diabetes kan veroorzaken. In Nederland gebruikten in 2007 bijna 36.000 mensen het middel.

Lees het volledige artikel op Trouw en de reactie van AstraZeneca.

Geringe gewichtsafname voor vier op de vijf mensen met diabetes type 2 positief en motiverend
Voor ruim 80% van de mensen met diabetes type 2 is elke kilo die eraan komt, er één te veel. Omgekeerd geeft een gewichtsafname van slechts 2 tot 3 kilo voor vier op de vijf mensen een positieve impuls aan de behandeling. In de behandeling van diabetes type 2 telt elke stap voorwaarts, want op dit moment heeft meer dan de helft geen of op zijn minst niet altijd controle over de behandeling. Voor ruim vier op de tien mensen met diabetes type 2 is het onder controle houden van het gewicht het meest belastend in het dagelijks leven. Niet aankomen is voor velen moeilijk omdat bijna twee derde hypo’s probeert te voorkomen door (extra) te eten en insulinegebruik vaak resulteert in een gewichtstoename. Dit blijkt uit onderzoek van farmabedrijf Novo Nordisk, dat is uitgevoerd door marktonderzoekbureau De Vos & Jansen Healthcare onder vijfhonderd mensen met diabetes type 2. “Uit ons onderzoek blijkt dat de bestaande behandelingen voor veel mensen met diabetes type 2 nog niet optimaal zijn. De behandeling richt zich nog te vaak enkel op een bepaald aspect zonder aandacht voor de multidisciplinaire aard en het individu. Dit sluit aan bij recent onderzoek van de Diabetesvereniging Nederland, waaruit blijkt dat mensen met diabetes type 2 niet de juiste zorg krijgen. Verschillende partijen hebben daarom vandaag gediscussieerd over de verschillen en overeenkomsten in prioriteiten die zorgvragers en zorgverleners stellen aan de behandeling”, aldus Erik Lommerde, algemeen directeur Novo Nordisk B.V.

Hypo’s, spuitangst en gewichtsbeheersing
De discussie ging onder meer over hypo’s, spuitangst en gewichtsbeheersing. Uit het onderzoek blijkt dat hypo’s voor twee derde van de ondervraagden niet het dagelijkse leven beheersen. Toch is bijna de helft van de mensen met diabetes type 2 bang voor hypo’s. Maar liefst twee op de drie proberen een hypo te voorkomen door (extra) te eten, maar de meerderheid ziet dit niet als een echte oplossing. Spuitangst speelt een minder grote rol dan vaak gedacht: slechts een vijfde heeft een spuitfobie. De angst blijkt te verdwijnen naarmate men meer ervaring heeft met het toedienen van een injectie. Ook een goede begeleiding (33%), een lage toedieningfrequentie (31%) en een pijnloze naald (30%) verminderen de angst. Gewichtsbeheersing is een veel groter issue dan het toedienen van een injectie. Een geringe gewichtstoename is al een groot probleem, terwijl een gering gewichtsverlies al als (zeer) positief wordt ervaren. Dit geldt vooral voor mensen met obesitas, mensen onder de 50 jaar en vrouwen. Voor hen geldt: hoe lager het gewicht, hoe beter. Bloedsuikerdaling via een injectie waarmee tegelijkertijd het gewicht afneemt heeft voor een ruime meerderheid een toegevoegde waarde.

Brede aanpak diabetes
Diabetes type 2 is volksziekte nummer 1. Er zijn in totaal 900.000 mensen met diabetes in Nederland, van wie 800.000 met diabetes type 2, en dit aantal neemt nog steeds toe. Diabetes type 2 is een progressieve ziekte die een brede aanpak vereist. Volgens het onderzoek is een meerderheid van de mensen met diabetes zich hiervan bewust. Dit leidt echter niet altijd tot een optimale behandeling. Daarom wordt er voortdurend gezocht naar nieuwe behandelingsmethoden. Steeds meer aandacht gaat daarbij uit naar het ‘darmhormoon’ GLP-1. Bij mensen met diabetes type 2 wordt tijdens de maaltijd te weinig van dit hormoon aangemaakt, waardoor de stijging in de bloedsuikerspiegel niet opgevangen kan worden. Door het tekort van dit hormoon op een natuurlijke wijze aan te vullen, wordt diabetes bij de wortel aangepakt.

Over Changing Diabetes
Novo Nordisk beschouwt het als haar missie om de toekomst van diabetes te veranderen. Om deze visie vorm te geven, heeft de organisatie het ‘Changing Diabetes’-programma ontwikkeld. Dit programma omvat diverse nationale en internationale initiatieven, die zich richten op communicatie met en voorlichting van mensen met diabetes, familie, vrienden, docenten, politici, artsen, zorgverzekeraars en andere betrokkenen. Met Changing Diabetes wil Novo Nordisk bereiken dat de behandeling van de ziekte, de diabeteszorg, de wijze waarop de maatschappij met de ziekte omgaat en de toekomst van diabetes veranderen en verbeteren. Meer informatie op: www.changingdiabetes.nl.

Om familie van mensen met diabetes type 2 bewust te maken van hun verhoogde risico op deze vorm van diabetes, start het Diabetes Fonds een landelijke campagne. In Nederland hebben bijna één miljoen mensen diabetes. Daarvan heeft 90 procent diabetes type 2. Mensen met een ouder, broer of zus met diabetes type 2 maken veel meer kans om deze ziekte zélf ook te krijgen. Uit onderzoek van het Diabetes Fonds blijkt dat tweederde van de familieleden niet op de hoogte is van dit verhoogde risico.

“We hebben het hier over zo’n 2,5 miljoen familieleden die een verhoogde kans hebben om zelf ook diabetes type 2 te ontwikkelen. Het gaat om bloedverwanten van mensen met diabetes. We willen nu die mensen bereiken omdat bewezen is dat je de kans op dit type diabetes wel degelijk kunt verkleinen. Door gezond te eten en voldoende te bewegen kun je de kans halveren, blijkt uit onderzoek.” Zegt directeur Bert Kuipers van het Diabetes Fonds. “Erfelijkheid bij diabetes is eigenlijk een verwarrend woord. Je erft namelijk niet de ziekte zelf, maar alleen de aanleg om het te kunnen krijgen. Of je daadwerkelijk diabetes type 2 krijgt hangt af van meer factoren, zoals je leefstijl.”

Steeds meer jongere mensen
Diabetes type 2 is ook bekend onder de naam suikerziekte of ouderdomssuiker. Dat woord gebruikt het Diabetes Fonds liever niet. Kuipers: “Omdat deze vorm van diabetes steeds vaker voorkomt bij jongere mensen, lijkt ouderdomssuiker soms niet de juiste omschrijving. We zien de diabetes type 2 steeds vaker bij mensen vanaf veertig jaar en soms al bij kinderen”. Bij diabetes heeft het lichaam moeite om de bloedsuiker ‘normaal’ te houden. Als de bloedsuiker jarenlang hoog is, lijdt het lichaam daaronder. Het gevolg is een domino-effect: hartaandoeningen, slechter zien, nierproblemen en allerlei andere aandoeningen.

Online test en advies
Het Diabetes Fonds geeft informatie over de risico’s, de risicofactoren en de maatregelen die mensen kunnen nemen om diabetes type 2 te voorkomen. Maar voordat mensen open staan voor die informatie, moeten ze zich eerst bewust zijn van hun verhoogde risico. Vandaar de landelijke campagne waarmee het Diabetes Fonds offline en online aandacht vraagt. Kern van de campagne – die tot eind mei loopt – is een test op de internetsite van het Diabetes Fonds die bezoekers kunnen doen. De uitslag van de test geeft een indicatie van het risico, gekoppeld aan een advies.

Wetenschappelijk onderzoek
Het Diabetes Fonds besteedt 70 procent van het beschikbare budget aan wetenschappelijk onderzoek naar manieren om diabetes te genezen en te voorkomen, 30 procent van het budget gaat naar voorlichting.

Over het Diabetes Fonds
Het Diabetes Fonds maakt zich sterk om diabetes en complicaties te voorkomen en te genezen. Daarmee wil het zorgen voor een betere kwaliteit van leven voor mensen met diabetes. Om dat te bereiken zamelt het Diabetes Fonds geld in voor wetenschappelijk onderzoek en voorlichting. Dankzij onderzoek is al veel bereikt. Kijk op www.diabetesfonds.nl voor meer informatie over het Diabetes Fonds en doe de test over erfelijkheid.

In Zuidoost-Brabant staan 200 mensen met diabetes op het punt te starten met een speciaal maatwerkprogramma om meer te bewegen. Initiatiefnemers zijn CZ, huisartsen en fysiotherapeuten aangesloten bij POZOB (Praktijkondersteuning Zuidoost-Brabant) en Fyzob (Fysiotherapie Zuidoost-Brabant). Het beweegprogramma (genaamd DiaFyzob-programma) is onderdeel van de ketenzorg voor diabetici en richt zich op mensen die te weinig bewegen maar wel te motiveren zijn daar iets aan te doen. In totaal kunnen aan de proef 400 mensen deelnemen. In het najaar van 2010 wordt bekeken wat de resultaten van de begeleiding zijn.

Het is bekend dat mensen met diabetes over het algemeen weinig bewegen terwijl dit juist heel belangrijk is voor een beter bloedsuikergehalte, lager gewicht, vermindering van complicaties en een goede algehele conditie. DiaFyzob gaat aan de slag om meer bewegen in de praktijk daadwerkelijk mogelijk te maken. In het programma is speciale aandacht voor het feit dat het bewegen ook na de begeleiding door de deelnemers wordt volgehouden.

Intensief adviestraject
Volgens Arnold Romeijnders, huisarts en directeur van Pozob, gaat het bij diabetes vaak om mensen met meer dan één aandoening. In een intensief adviestraject leren ze welke soort beweging het best bij ze past. “De groep die zichzelf moeizaam tot bewegen kan zetten, wordt intensief en vakkundig begeleid door de fysiotherapeuten van Fyzob,” aldus Romeijnders. Volgens Hans van Hoof, fysiotherapeut en voorzitter Fyzob, is de Nederlandse Norm Gezond Bewegen uitgangspunt: “Patiënten die onder de norm zitten, en dus te weinig bewegen, komen ervoor in aanmerking.

Einddoel is het halen van de norm en het creëren van blijvend bewegen met plezier. Sommigen mensen kunnen voldoende uit de voeten met een beweegadvies, maar velen zullen maanden persoonlijk begeleid en gestimuleerd moeten worden om goed te leren bewegen. Na onze begeleiding moeten deelnemers klaar zijn om zelfstandig, zonder onze steun, te blijven bewegen en sporten in bijvoorbeeld een sportschool.”