Volkoren producten als brood en pasta kunnen het risico op diabetes type 2 verlagen. Wie tweemaal daags volkoren producten eet, heeft ruim 20 procent minder kans op het ontwikkelen van de chronische aandoening. Dat blijkt uit een groot Amerikaans onderzoek.

In de studie werden ruim 160.000 gezonde vrouwelijke gezondheidsmedewerkers, variërend van 26 tot 65 jaar, over een periode van 12 tot 18 jaar gevolgd.

Daarnaast werden data van circa 125.000 mensen uit een andere studie meegenomen. Het gebruik van volkoren varieerde van 3,7 tot 39,9 gram per dag. De onderzoekers deelden de mensen in vijf klassen in naar gelang het gebruik van volkoren producten.

Er werd bijna 11.000 keer de diagnose van diabetes type 2 gesteld. Het bleek dat het tweemaal daags gebruiken van volkoren producten samenhing met een 21% lager risico voor het ontwikkelen van diabetes type 2.

Mannen die dagelijks een of meer glazen melk drinken maken ruim 60% minder kans op metabool syndroom in vergelijking met mannen die geen of weinig melk drinken. Dit blijkt uit een onderzoek aan Cardiff University. Zij die geregeld andere melkprodukten consumeerden hadden 56% minder kans op het metabool syndroom, aldus Gezondheid.be.

Bij het onderzoek waren 2.375 mannen van 45 tot 59 jaar betrokken. Ze hadden geen diabetes, maar 15% leed wel aan insulineresistentie of metabool syndroom (overdreven buikomvang, hoog vet- en suikergehalte in het bloed, te laag HDL-cholesterolgehalte, verhoogde bloeddruk), twee risicofactoren voor diabetes en hart- en vaatziekten.
De resultaten van dit onderzoek worden bevsetigd door een literatuuroverzicht van de Amerikaanse Tufts University (Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism, 2007, p. 2017-2029). Mensen die dagelijks 3 tot 5 glazen melk of andere melkprodukten consumeren hebben gemiddeld 15% minder kans op diabetes dan mensen die slechts 1,5 portie melkprodukten per dag consumeren.

Vrouwen met een hoge bloeddruk lopen drie keer zoveel risico op diabetes type 2. Dat blijkt uit een Amerikaanse studie, gepubliceerd in het vakblad European Heart Journal.

Onderzoekers van de Harvard-universiteit in Boston stelden bij een onderzoek van 38.000 verpleegsters gedurende tien jaar vast dat er een verband is tussen hoge bloeddruk en suikerziekte, vooral bij het ouder worden.

De onderzoekers hebben de invloed van verhoogde bloeddruk geprobeerd te bepalen los van andere risicofactoren, zoals leeftijd, gewicht, erfelijkheid, roken, alcoholconsumptie en een gebrek aan beweging.

Waar in Nederland reeds verschillende diabetes forums online zijn bleven in België dergelijke initiatieven tot op heden achterwege. Misschien zit diabetes in België meer in de taboesfeer of is de behoefte aan een op België toegespitst diabetes forum nog niet eerder onderkend maar zeker is al dat het forum een welkome aanvulling is op de bestaande informatievoorziening en hulpverlening rondom diabetes.

Op de website www.diabetesforum.be kunnen Vlamingen met lotgenoten openlijk spreken over diabetes en de gevolgen en consequenties daarvan in hun persoonlijk leven. De website beoogt niet alleen een informatiebron te zijn voor mensen met diabetes maar ook een plek waar men steun kan krijgen in moeilijke momenten en bij problemen met de acceptatie van de aandoening. Volgens initiatiefnemer Merien van der Velden is het ook belangrijk dat diabetes eindelijk eens uit de taboesfeer wordt gehaald “Van gebruikers krijg ik reacties waaruit blijkt dat diabetes anders dan in Nederland nog steeds een taboe onderwerp is. Om die reden komen lotgenoten vaak moeilijk met elkaar in contact. Veel Vlamingen zijn op dit moment actief op Nederlandse forums maar men is zeer verheugd met de opening van een Belgische equivalent. Juist het feit dat de acceptatie in de samenleving achterblijft en het feit dat het onderwerp nog relatief moeilijk bespreekbaar is maakt het naar mijn mening prettig voor de Vlaming om met landgenoten te kunnen spreken. En dit terwijl ruim 400.000 Belgen leiden aan diabetes. Ongeveer 1 op de 20! Bij het maken van het forum heb ik zoveel mogelijk getracht een frisse en `sexy’ layout te gebruiken. Het forum voorzien van de laatste technische snufjes zodat gebruikers foto’s en zelfs YouTube filmpjes kunnen toevoegen. Diabetes moet in België zo echt een gezicht krijgen. Ook proberen we het forum voor iedereen laagdrempelig te houden. Wat minder geoefende internetters krijgen onbeperkt hulp bij het registreren, inloggen en gebruik van het forum als ze er zelf niet uit komen en verder is het hele forum is voor iedereen gratis.”

Heb je zelf diabetes en wil je mee discussiëren op het forum? Ga naar www.diabetesforum.be en klik bovenin op de link registreer. De rest volgt zich vanzelf en na registratie ontvang je een introductiemail waarin een en ander wordt uitgelegd. Daarnaast kun je via het contactformulier hulp krijgen.
[Persbericht Diabetesforum.be]

Het Geneesmiddelenbulletin, een onafhankelijk tijdschrift voor artsen en apothekers, adviseert artsen om de diabetespillen Avandia (rosiglitazon) en Actos (pioglitazon) niet meer voor te schrijven aan nieuwe patiënten met diabetes type 2, aldus het Reformatorich Dagblad.

Beide middelen liggen al enige tijd onder vuur. Van Avandia is inmiddels uit onderzoek bekend dat het middel het risico op hartfalen verdubbelt en dat ook de kans op een hartaanval 40 procent toeneemt vergeleken met controlegroepen die andere middelen tegen diabetes gebruiken. Een artikel hierover verscheen eerder dit jaar in de New England Journal of Medicine.

Inmiddels zijn er weer nieuwe onderzoeksresultaten gepubliceerd in de Journal of the American Medical Association met nagenoeg dezelfde uitkomsten. Volgens de onderzoekers kunnen deze resultaten niet zonder gevolgen blijven. Ze roepen de geneesmiddelautoriteiten op om te kijken of Avandia wel op de markt moet blijven.

Het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) onderzoekt inmiddels of er maatregelen moeten worden genomen. Patiënten wordt overigens geadviseerd niet zelf te stoppen met het middel, maar overleg te voeren met hun arts.

Het CBG doet geen onderzoek naar Actos, in tegenstelling tot de Amerikaanse voedings- en geneesmiddelenautoriteit FDA. De uitkomsten van dit onderzoek zijn nog niet bekend. Diabetesspecialist dr. E. van Ballegooie, werkzaam in de Zwolse Isala klinieken, zegt in Trouw het niet eens te zijn met het advies van het Geneesmiddelenbulletin om ook voor Actos geen recepten meer te verstrekken. „Ik adviseer collega’s al geruime tijd om Avandia niet meer voor te schrijven, maar met Actos heb ik geen probleem.”

Van Ballegooie maakte deel uit van een werkgroep van het Nederlands Huisartsen Genootschap die een behandelrichtlijn heeft opgesteld voor diabetes. In deze standaard wordt Actos aanbevolen bij patiënten die onvoldoende reageren op het middel van eerste keus, metformine.

In alle gevallen gaat het om bloedsuikerverlagende middelen die diabetespatiënten slikken in een stadium dat ze nog geen insuline hoeven te spuiten. De nieuwe glitazonen Avandia en Actos hebben echter een ander werkingsmechanisme dan het oudere metformine.

Op dit moment komt diabetes bij één op de twaalf Belgen voor. Over twintig jaar zal het precentage zijn gestegen tot één op de tien. Dit blijkt uit nieuwe cijfers van de Belgische Internationale Diabetes Federatie, aldus HLN.be.

Ongeveer 600.000 volwassen Belgen of 7,9 procent lijden aan suikerziekte. De helft weet dat niet eens. Nog eens bijna een half miljoen Belgen hebben een verhoogde suikerspiegel. Dat zijn dus kandidaten om ook diabetes te ontwikkelen. De overgrote meerderheid van de diabetespatiënten lijdt aan diabetes type 2 of ouderdomsdiabetes.

In België is het aantal jongens onder de 10 jaar die aan diabetes type I lijden, de afgelopen vijftien jaar meer dan verdubbeld. Het is niet duidelijk wat daarvan de oorzaak is. Bij diabetes type I spelen genetische factoren een rol, maar ook zeer waarschijnlijk ook de omgevingsfactoren.

In Groningen hebben 38 apotheken tussen oktober 2006 en juli 2007 bijna 1000 diabetespatiënten ondersteund bij de therapietrouw van orale antidiabetesmiddelen en lipideverlagers. De gemiddelde therapietrouw verbeterde met 30 procentpunten. Een apotheker heeft gemiddeld 52 uur tijd aan dit therapietrouw project besteed.

Veel mensen die chronisch geneesmiddelen moeten gebruiken hebben moeite om dit volgens het doseringsadvies te doen. Bij diabetes type II zijn de gevolgen van therapieontrouw niet direct merkbaar, maar deze kunnen op termijn leiden tot ernstige bijwerkingen en een verhoogd risico op cardiovasculaire ziekten en sterfte.

Apothekers in het KNMP departement Groningen hebben samen met zorgverzekeraar Menzis een project opgezet om de therapietrouw van orale antidiabetesmiddelen en lipideverlagers bij mensen met suikerziekte te verbeteren. Gebruikers van orale antidiabetesmiddelen krijgen het advies om ook lipideverlagers te gebruiken. De SFK en het WINAp ondersteunden dit project met een registratiesysteem voor ondernomen activiteiten en door de bepaling van de therapietrouw van de betrokken patiënten op basis van SFK gegevens. Het onderzoeksinstituut ARGO Universiteit Groningen peilde de mening van de betrokken patiënten over deze speciale zorg door de apotheken en over wat het betekent voor hun geneesmiddelgebruik. In het PW van 1 februari 2007 (week 5) hebben wij de opzet van dit project beschreven.

Selectie
In oktober 2006 hebben apothekers middels een speciaal voor dit project ontwikkelde SFK-webrapportage gebruikers van orale antidiabetica geselecteerd die mogelijk therapieontrouw waren en aan wie de apothekers extra zorg wilden bieden. Dit waren in totaal 945 patiënten, gemiddeld 25 per apotheek. Bij 277 patiënten ging het daarbij om orale antidiabetesmiddelen en bij 726 om lipideverlagers. Voor 58 patiënten werd de therapietrouw van beide soorten middelen bevorderd.

Administratie
Alle activiteiten die apothekers tot augustus 2007 in het kader van dit project ondernomen hebben, konden zij online in een registratiesysteem op datum met de daaraan bestede tijd vastleggen. Bijna de helft van de apothekers heeft de activiteiten in het registratiesysteem vastgelegd en tweederde daarvan heeft ook de tijd geregistreerd.

Resultaten
In de geselecteerde groep patiënten is de gemiddelde therapietrouw bij de orale antidiabetesmiddelen verbeterd van 21% in oktober 2006 naar 54% in juli 2007. Bij de lipideverlagers steeg de therapietrouw voor de hele groep eveneens gemiddeld met bijna 30 procentpunten, van 15% naar 44%. Een enquête onder de geselecteerde patiënten door ARGO laat zien dat patiënten hun eigen therapietrouw gemiddeld hoger inschatten dan de therapietrouw die wij berekenen op basis van de aflevergegevens. De patiënten waarderen de extra zorg door de apotheker en blijken het nut van goed geneesmiddelgebruik beter te beseffen.

Uit de registratie blijkt dat apothekers tussen oktober 2006 en juli 2007 gemiddeld 22 uur aan algemene activiteiten hebben besteed, zoals het selecteren van patiënten voor het project en het bespreken van het project samen met de huisartsen in FTO-verband. Uit de registratie van patiëntgebonden activiteiten blijkt dat het informeren van de huisarts en het versturen van een patiëntenbrief in vrijwel alle gevallen gebeurde. Ook zijn met patiënten gesprekken gevoerd, meestal telefonisch, maar ook in de apotheek. In het systeem konden apothekers ook melden of er tijdens het project een gegronde reden was voor een patiënt om het gebruik van een geneesmiddel in overleg met de voorschrijver te staken. Uit de evaluatie blijkt dat apothekers gemiddeld 30 uur met activiteiten voor individuele patiënten bezig waren. Gedurende de 10 maanden van het project heeft een deelnemende apotheker daarin in totaal gemiddeld 52 uur geïnvesteerd.
[Stichting Farmaceutische Kengetallen]

Kinderen met een verhoogde kans op diabetes type 1 (jeugddiabetes) in de familie hebben een lager risico op deze vorm van suikerziekte als ze voeding gebruiken die rijk is aan omega-3-vetzuren. Omega-6-vetzuren -vooral aanwezig in zonnebloemolie- verlagen de kans op diabetes type 1 niet, aldus het Reformatorisch Dagblad.

Iedere stijging van de inname van omega-3-vetzuren met 800 milligram per dag zorgde voor een daling van het risico op diabetes type 1 met 55 procent.