Met een geheel nieuwe medicijnbehandeling van diabetes (suikerziekte) lijkt deze chronische stofwisselingsziekte steeds directer in de kern te kunnen worden aangepakt, aldus de Telegraaf.

Internationale geneesmiddelenonderzoekers denken de aanstormende wereldepidemie van diabetes mellitus type 2 beter kunnen bestrijden met behulp van medicatie die werkzaam is in het darmstelsel.

Nog deze week komt een nieuw geneesmiddel op de Nederlandse medicijnmarkt dat via hormonen in het darmstelsel de afgifte van insuline door de alvleesklier stimuleert en de aanmaak van glucose (bloedsuiker) door de lever vermindert. Het gaat om ‘Januvia’ (stofnaam: sitagliptine) van geneesmiddelenfabrikant MSD. Aan de verfijning van opvolgers van dit allernieuwste anti-diabetesmiddel met een wel heel bijzonder werkingsmechanisme, wordt al gewerkt.

Diabetes ontpopt zich wereldwijd steeds nadrukkelijker als epidemie van de welvaart. Overgewicht speelt in het ontstaan nadrukkelijk een rol. Alleen al in Nederland hebben circa 850.000 mensen diabetes. Negentig procent heeft diabetes type 2.

De werking van sitagliptine is, volgens zijn ontwikkelaars, afhankelijk van de bloedsuikerspiegel: het middel werkt alleen als het lichaam het nodig heeft, dus als de bloedsuiker te hoog is. Het werkt dan ook als een buitenlamp die aanspringt als het begint te schemeren. Hiermee onderscheidt sitagliptine zich van de huidige medicijnen voor de behandeling van diabetes type 2.

Het grootste probleem bij de behandeling van diabetes type 2 is dat het een progressieve ziekte is. In eerste instantie komen patiënten nog uit met pillen. Maar uiteindelijk is het één tot vier maal daags zelf toedienen (via injectie) van insuline meestal noodzakelijk. En zelfs daarmee bereikt een deel van de patiënten niet genoeg verlaging van het bloedsuikergehalte. Deze voortgang van de aandoening ontstaat door het afsterven van de zogenaamde bètacellen in de alvleesklier (pancreas) die de productie van insuline in ons lichaam regelen. Als ze geheel verdwenen zijn, kan het lichaam zelf geen insuline meer aanmaken. Als er een tekort aan insuline is, zal het bloedsuikergehalte stijgen. In tegenstelling tot de huidige therapieën, die voornamelijk de symptomen van verhoogde bloedglucose bestrijden maar niet het verloop van de ziekte aanpakken, grijpen middelen zoals sitagliptine aan op een van de belangrijkste oorzaken van diabetes type 2, nl. de gestoorde functie van de bètacellen.

In 2006 was de gratis diabetestest van diverse apotheken een groot succes. Daarom organiseert de KNMP (Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering der Pharmacie) er ook dit jaar weer een. Van 14 november tot en met 7 december kun je gratis voor een bloedsuikertest bij de apotheek terecht.

Niet iedereen mag zomaar binnenlopen voor een bloedsuikertest, men moet wel eerst een test doen op internet. Als blijkt dat je een verhoogd risico hebt op diabetes, kan je de bloedsuikerwaarde middels een vingerprik bij de apotheek laten meten en binnen enkele seconden is de uitslag bekend.

De apothekers prikken dagelijks tussen negen uur en half zes. Per persoon worden drie minuten uitgetrokken voor de totale test, inclusief uitleg. Afhankelijk van de bloedsuikerwaarde wordt de patiënt goed geïnformeerd over de risico’s.

Meer informatie op de website van de KNMP

Onbehandelde zwangerschapsdiabetes vergroot het risico dat het kind op vijf- tot zevenjarige leeftijd obesitas ontwikkelt. Dat blijkt uit een grote studie door onderzoekers van het Kaiser Permanente’s Center for Health Research, die is gepubliceerd in Diabetes Care van september, aldus Medisch Contact.

Teresa Hillier c.s. maakten gebruik van de medische gegevens van ruim 9400 moeder-kindparen teneinde te bepalen in hoeverre hyperglykemie tijdens de zwangerschap een risicofactor vormt voor overgewicht bij kinderen. Ze hielden daarbij rekening met mogelijk verstorende variabelen zoals leeftijd van de moeder, gewichts­-toename tijdens de zwangerschap, pariteit, etniciteit en geboortegewicht.

De onderzoekers concluderen dat behandeling waarschijnlijk effect heeft, in de zin dat daarmee het risico op obese kinderen wordt verkleind. Eerste auteur Teresa Hillier laat in een toelichting bovendien weten dat volgens haar hyperglykemie tijdens de zwangerschap bijdraagt aan de epidemie van obesitas onder kinderen, die de VS momenteel teistert.

Diabetespatiënten (type 2) die het bloeddrukverlagende geneesmiddel Preterax/BiPreterax toegediend krijgen, hebben betere overlevingskansen en minder kans op hart- en nierproblemen. Dat blijkt uit een onderdeel van de ADVANCE-studie, die op een congres van de Europese vereniging voor cardiologie (ESC) in Wenen werd voorgesteld, aldus HLN.be.

ADVANCE is de grootste studie met een vaste combinatie van antihypertensiva die ooit werd uitgevoerd bij patiënten met type 2 diabetes. De studie werd uitgevoerd bij 11.140 patiënten met deze vorm van diabetes uit twintig landen. Het ging om patiënten met een normale of verhoogde bloeddruk die al de meeste geneesmiddelen kregen die gewoonlijk worden gebruikt bij patiënten met diabetes.

Preterax/BiPreterax, geregistreerde producten van Servier, blijken de totale mortaliteit met 14 procent te verlagen en de cardiovasculaire mortaliteit met 18 procent. In absolute cijfers betekent dit dat één sterfgeval zou kunnen worden voorkomen per 79 patiënten die het geneesmiddel gedurende vijf jaar krijgen. Bovendien daalde de incidentie van problemen met de kransslagader van het hart met 14 procent en de incidentie van nierproblemen met 21 procent.

Wereldwijd zijn er ongeveer 250 miljoen mensen met diabetes. In België krijgen elke dag 70 mensen deze diagnose. De frequentste doodsoorzaak bij mensen met diabetes is hartlijden.

Onderzoekers van de Universiteit Wageningen en het Ziekenhuis Gelderse Vallei in Ede beginnen deze maand met een onderzoek naar de effecten van kamelenmelk op de suikerstofwisseling. Kamelenmelk zou een positief effect kunnen hebben en kan misschien wel hét nieuwe gezondheidsdrankje voor diabetespatiënten worden, aldus het AD.

Volgens neuroloog M. Smits van de Gelderse Vallei zijn er aanwijzingen dat kamelenmelk een positieve invloed heeft op de gezondheid. Uit een wetenschappelijk onderzoek in India blijkt dat diabetespatiënten die kamelenmelk drinken 30 procent minder insuline nodig hebben. In kamelenmelk zit een eiwit dat erg op insuline lijkt en in tegenstelling tot koeienmelk kan het de maagwand passeren, aldus Smits.

Omdat de melk sinds kort ook in ons land te koop is – in Cromvoirt staat de eerste kamelenmelkerij van Europa – is besloten ook hier onderzoek te doen naar de substantie.

,,We beginnen met twaalf diabetespatiënten,’’ zegt Smits. Zij krijgen eerst kamelenmelk en daarna koeienmelk, waarna hun suiker wordt gemeten. Als de resultaten positief zijn, komt er een groter onderzoek met 150 patiënten. Mocht bewezen worden dat kamelenmelk gezond is voor diabetespatiënten, dan verwacht Smits dat de melk massaal in productie wordt genomen.

Dat niet eerder westers onderzoek is gedaan naar deze melk, komt volgens hem doordat deze tot voor kort niet in Europa verkrijgbaar was. De Europese importregels voor verse voedingsmiddelen zijn erg streng en staan de invoer van kamelenmelk uit Afrika niet toe. Nu de kamelen in Nederland worden gemolken, kan de melk hier op de markt worden gebracht. De melk is al verkrijgbaar in Rotterdam en bij de kamelenmelkerij in Cromvoirt bij Den Bosch. Een flesje kost drie euro.

Vorig jaar stelde de VN-organisatie voor Voedsel en Landbouw (FAO) al dat kamelenmelk ernstige ziektes kan tegengaan zoals kanker, aids en hepatitis C.

Mensen met diabetes type 2 hebben dertig procent meer kans op een lage luchtweginfectie en twintig procent meer kans op een urineweginfectie en moeten hierover beter geinformeerd worden door zorgverleners. Dat concludeert Leonie Venmans in haar promotieonderzoek aan de Universiteit Utrecht, aldus Nursing.nl.

Verpleegkundigen en artsen moeten patiënten met diabetes type 2 beter voorlichten over het gevaar van de veel voorkomende infecties en hoe ze dit en de bijbehorende complicaties kunnen voorkomen..

De promovenda onderzocht meer dan duizend diabetespatienten met type 2 en honderd huisartsen in diverse regio’s. De voorlichting leidde uiteindelijk tot meer huisartsbezoek en dat zorgde weer voor minder complicaties bij en het ontstaan van infecties. Leonie Venmans heeft nu samen met de GGD een voorlichtingsprogramma ontwikkeld.

Het Twenteborg Ziekenhuis in Almelo wil de zogenaamde pompbehandeling voor kinderen met diabetes uitbreiden. Bij deze behandeling, die in het afgelopen jaar als pilotproject werd uitgevoerd, worden kinderen niet langer dagelijks gespoten, aldus TC Tubantia.

Via een onderhuids infuus aangesloten op een op het lichaam aangebracht pompje, dat continu insuline toedient. Hierdoor worden grote schommelingen in de suikerwaarden voorkomen, waardoor de kinderen zich fitter voelen.

De pompbehandeling is niet nieuw. In diverse ziekenhuizen in Nederland wordt hij inmiddels toegepast, bij kinderen en volwassenen. Tijdens het project in het Almelose ziekenhuis werden tien kinderen tussen de vier en vijftien jaar met zo’n pompje uitgerust. De ervaringen zijn volgens kinderdiabetesverpleegkundige Berinda Bargeman positief. De therapie is veilig.

Overigens betekent dit niet, benadrukt Bargeman, dat deze methode voor alle kinderen met diabetes geschikt is. “Er komt namelijk nogal wat bij kijken. Zo is er een intensief voorbereidingstraject, blijft het frequent meten van bloedsuiker noodzakelijk. Bovendien dient voor elke maaltijd handmatig een extra dosis te worden toegediend.”

Volgens de verpleegkundige vraagt dit om discipline. “Maar als je die kunt opbrengen heeft de methode vele voordelen. Het belangrijkste is dat het kind beter in zijn vel zit, maar het vergroot ook de zelfredzaamheid. Ook hoeven kinderen niet meer dagelijks te spuiten.”