De NPCF laat een uniek systeem ontwikkelen dat kinderen met diabetes meer regie geeft over hun leven. Vanaf begin volgend jaar kan een kind met diabetes dagelijks zijn computer opstarten met een game dat hem leert om te gaan met zijn ziekte en tips geeft voor die dag. Het spel helpt hem bij het leren nemen van beslissingen, het ontwikkelen van vaardigheden en het monitoren van zijn dagelijkse conditie. Hierbij krijgt hij ook de hulp van een 3D-avatar die hem als buddy in het proces begeleidt. Het systeem bouwt voort op eerder ontwikkelde ‘voorlichting op maat’ programma’s, die inmiddels via diverse ziekenhuizen beschikbaar zijn voor (volwassen) patiënten met 70 verschillende aandoeningen.

Hoewel diabeteszorg de laatste 25 jaar aanmerkelijk is verbeterd, blijven de toekomstperspectieven voor met name kinderen met diabetes zeer onder de maat. Door kinderen nauw bij hun eigen behandeling te betrekken en methoden toe te passen die aansluiten bij hun eigen leefwereld, kan de diabeteszorg aanzienlijk verbeteren. Omdat diabetes het hele gezin treft, worden ook de ouders voorzien van voor hen relevante informatie. Het systeem maakt deel uit van de reguliere communicatie tussen de behandelaar en het kind. Omdat een deel van de face-to-face contacten worden vervangen door electronische informatie-uitwisseling, zal het systeem een flinke kostenbesparing opleveren.

Het project – ’Zelfmanagement systeem voor kinderen met diabetes en hun ouders’ – wordt ontwikkeld in nauwe samenwerking met de Stiching Diabeter en de Diabetes Vereniging Nederland. Het wordt uitgevoerd door de Health Agency, het bedrijf dat in 2004 de ‘voorlichting op maat’-programma’s ontwikkelde. Het ministerie van VWS heeft 300.000 euro ter bechikking gesteld voor de uitvoering van het project.

Avandia en Actos, twee geneesmiddelen die vaak gebruikt worden om diabetes te behandelen, kunnen het risico op hartziekten verdubbelen. Dat blijkt uit een studie van de universiteit Wake Forest in Noord-Carolina bij 78.000 patiënten die aan diabetes type II lijden. Dit werd afgelopen donderdag gepubliceerd in het magazine Diabetes Care.

Een op de vijftig zieken die behandeld zijn met de geneesmiddelen kampen binnen een periode van zesentwintig maanden met hartproblemen. De fabrikanten waarschuwen in de bijsluiter mensen die al hartproblemen hebben gehad. Ze zeggen ook dat patiënten die de geneesmiddelen combineren met insuline het risico lopen op complicaties.

Maar volgens de nieuwe studie doen de neveneffecten zich ook voor bij mensen die niet tot de risicogroep behoren en geen insuline gebruiken. Zelfs jonge patiënten kunnen met Avandia en Actos hartproblemen krijgen, ongeacht de dosis. De complicaties doen zich gemiddeld vierentwintig weken na het starten van de behandeling voor.

De producent van Avandia, GlaxoSmithKline, minimaliseert de bevindingen. Takeda Pharmaceutical, dat Actos op de markt brengt, zegt dat de bijwerkingen gekend zijn en duidelijk in de bijsluiter staan. Het geneesmiddel van GlaxoSmithKline lag al onder vuur in een studie die in mei werd gepubliceerd. Ook toen bleek dat Avandia het risico op hartproblemen met 43 procent verhoogde. Het DiabetesFonds reageerde toen met de mededeling dat de onrust voorbarig is en er geen reden tot paniek is.

Zorgverzekeraar Zilveren Kruis Achmea richt dit weekend tijdens het Hindoestaanse Milanfestival in Den Haag een ‘gezondheidsplein’ in om Hindoestanen te waarschuwen voor de gevaren van diabetes (suikerziekte). Hindoestanen zijn extra gevoelig voor deze ziekte, aldus het AD.

Het Milanfestival is het grootste Hindoestaanse openluchtfestival van Europa. Het vindt plaats in het Haagse Zuiderpark en trekt gemiddeld 80.000 bezoekers.
Van de Hindoestanen in Nederland krijgt ongeveer 40 tot 50 procent na het 45e levensjaar suikerziekte. Dit komt door een relatief ongezonde leefwijze, maar ook genetische factoren spelen een rol. Turken en Marokkanen lopen ook een verhoogd risico op diabetes, maar niet zo groot als de Hindoestanen.

Het aantal mensen met diabetes zal de komende 20 jaar flink toenemen. Grotendeels komt dit door de vergrijzing van de bevolking, maar ook door ongezond leven. Naar verwachting stijgt het aantal mensen met diabetes met 70 procent. Dit blijkt uit nieuw onderzoek van het RIVM.

Het RIVM heeft berekend hoeveel mensen in 2025 naar verwachting een bepaalde chronische ziekte zullen hebben. Deze informatie geeft inzicht in de toekomstige vraag naar gezondheidszorg en benadrukt de noodzaak van preventie.

Het aantal mensen met bekende diabetes stijgt met ruim 70% naar 940.000 in 2025. Dit is het geval wanneer de huidige stijging in het aantal mensen met overgewicht in hetzelfde tempo doorzet. Wanneer de stijging in overgewicht verder toeneemt, kan dit aantal zelfs boven het miljoen uitkomen.

Momenteel is van zo’n 600.000 mensen bekend dat ze diabetes hebben. Naar schatting hebben daarnaast nog eens 250.000 mensen met diabetes zijn die dat nog niet weten. Mensen kunnen jaren rondlopen met diabetes type 2 voordat de diagnose wordt gesteld. In het nieuw berekende cijfer van het RIVM, minstens 940.000 over twintig jaar, zitten nog niet de mensen die dan diabetes hebben zonder het te weten.

Naast vergrijzing, is de toename in het aantal mensen met overgewicht een belangrijke factor in de toekomstige stijging van het aantal diabeten.

Inwoners van Den Haag met diabetes kunnen zich binnenkort via hun tv laten waarschuwen dat het tijd is om bloed te prikken, of insuline te spuiten. Zorgorganisatie Meavita legt op dit moment de laatste hand aan een ingenieus systeem waarmee de diabetespatienten via de tv hun gezondheidstoestand kunnen bijhouden.

De patiënten moeten tenminste vier keer per dag bloedprikken en kunnen de resultaten met de afstandbediening van hun tv in een programma invoeren. Wanneer het suikergehalte alarmerend is, of wanneer de patiënt vergeet te prikken, geeft de televisie een alarm af. De televisiedienst is bedacht om kosten te besparen. Nu nog laten patiënten te vaak een dokter komen, terwijl dat helemaal niet nodig is. De gegevens die de Meavita-patiënten invoeren worden bekeken door artsen en diëtisten. Zij kunnen op afstand advies geven en hoeven alleen in te grijpen wanneer daar reden toe is. Meavita schat in dat de ’telebegeleiding’ de zorg een besparing oplevert van 2000 euro per diabeet per jaar.

Het invoeren van het glucosegehalte is nu al mogelijk bij Meavita. Daar betalen de aangesloten patiënten een kleine tien euro voor. Zij krijgen dan een televisiekastje en een webcam in huis, waarmee ze met hun doktoren maar ook met medepatiënten kunnen praten. Op het tv-kanaal kunnen ook spelletjes worden gedaan, of documentaires worden bekeken. Voor het systeem is een adsl-verbinding nodig. Dat moeten de patiënten zelf betalen.

Niet alleen diabetici hebben baat bij de ’telebegeleiding’. Ook eenzame mensen kunnen zich aanmelden. Via de webcam kunnen ze met therapeuten en alle Meavita-abonnees in contact komen. Met het insuline-alarm wordt hoogst waarschijnlijk volgend jaar gestart. Mocht het systeem in de Haagse regio succesvol blijken, dan wil Meavita het over heel Nederland verspreiden.

Wie te veel selenium binnenkrijgt, loopt een dubbel risico om diabetes type 2 te krijgen. Dat blijkt uit een groot Engels onderzoek. Selenium wordt vaak aangeraden als supplement tegen diabetes. Geen goed idee, blijkt uit dit onderzoek. Het helpt er niet tegen, en vergroot de kans eerder.

Selenium, ook wel seleen genoemd, is een mineraal dat van nature in voeding voorkomt. Het is onmisbaar voor onze gezondheid en stofwisseling. Daarom krijgen mensen met diabetes (of kans daarop) vaak het advies om extra selenium te slikken. De supplementen zouden de suikerstofwisseling verbeteren.

Engelse onderzoekers keken naar het effect van seleniumsupplementen op het krijgen van diabetes. Ze vergeleken een groep van 600 mensen die acht jaar lang dagelijks 200 microgram extra selenium slikten, met een even grote groep mensen die een placebo (neppil) namen. De selenium-slikkers kregen twee keer zo vaak diabetes type 2 als de mensen met de neppil! De resultaten verschijnen in augustus in het medische vakblad Annals of Internal Medicine.

De onderzoekers concluderen dat er op dit moment geen basis is voor een advies om extra selenium te slikken. Sterker nog, je kunt dat nu beter niet doen want het vergroot de kans op diabetes type 2. Selenium zit ook in veel multi-vitaminepillen maar dat kan geen kwaad, aldus de onderzoekers. Dat zijn kleinere hoeveelheden.
[DiabetesFonds]

Sportschoenproducent ASICS heeft een sportschoen speciaal voor diabetici ontworpen.De Gel-Cardio wandelschoen is aan de binnenkant vrijwel naadloos en de naden die er zijn, zijn plat afgewerkt. De schoen is gemaakt van een materiaal dat sterk vochtopnemende en –afvoerende eigenschappen heeft. Doordat de voet vrijwel droog blijft, zou er geen wrijving kunnen ontstaan waardoor blaren worden veroorzaakt. Er zit geen losse ‘tong’ in de schoen, zodat er niets kan gaan glijden of knellen. Ook is de hiel gemaakt van een materiaal dat voorkomt dat de hiel kan schuren of glippen.

Door een slechte doorbloeding kan het dragen van slecht schoeisel bij diabetici snel leiden tot problemen als diabetische voetzweren en uiteindelijk zelfs amputaties. Kleine wondjes aan de voeten of blaren kunnen grote consequenties hebben. Tegelijkertijd is beweging goed voor diabetici.

De speciale wandelschoen is vanaf de derde week van augustus verkrijgbaar bij tachtig orthopedische speciaalzaken in de Benelux. Het team van de Diabetesvereniging Nederland probeert de schoen nu al uit tijdens de Nijmeegse Vierdaagse.

Door meer voedingsmiddelen die rijk zijn aan magnesium te eten kan het risico op diabetes type-2 verkleint worden. Dat is de conclusie van Zweedse onderzoekers verbonden aan het Karolinska Instituut in Stockholm op basis van een analyse van resultaten uit een zevental studies. Met name bladgroenten, vlees, melk en noten zijn relatief rijk aan magnesium.

De onderzoekers zeggen dat globaal kan worden gesteld dat voor elke toename van het magnesium gebruik met 100 milligram per dag, het risico op ontwikkeling van diabetes type-2 met 15% afneemt. De dagelijks aanbevolen hoeveel magnesium ligt voor volwassen vrouwen op 320 milligram per dag en voor mannen op 420 milligram. Uit studies is echter gebleken dat veel mensen dat niet halen.

De onderzoekers verklaren het verband uit een effect dat magnesium lijkt te hebben op de gevoeligheid voor insuline.
[FoodHolland]

Ruim 4 procent van de Nederlanders van 20 jaar of ouder heeft suikerziekte. Suikerziekte komt het meest voor bij oudere mensen die bovendien veel te zwaar zijn.
Leeftijd en gewicht verhogen kans

Gemiddeld over de periode 2004–2006 had 4,4 procent van de 20-plussers suikerziekte. Hierbij speelt (over)gewicht een duidelijke rol. Van de mensen zonder overgewicht had 2,2 procent diabetes, van de mensen met ernstig overgewicht was dat maar liefst 12,3 procent.

Het aandeel diabetespatiënten loopt ook sterk op met de leeftijd: van de mensen tussen de 20 en 40 jaar had 0,6 procent suikerziekte, van de 60-plussers 11,4 procent. Ouderen die ook nog met ernstig overgewicht te kampen hebben, lopen het grootste risico op suikerziekte (23 procent).

Hoger risico voor mannen
Suikerziekte komt iets vaker voor bij mannen dan bij vrouwen. Dit geslachtsverschil treedt alleen op voor personen met matig en ernstig overgewicht vanaf middelbare leeftijd. Op latere leeftijd verdwijnt het verschil weer.
Stijging vooral bij ouderen

Sinds het begin van de jaren negentig is het percentage diabetespatiënten bijna verdubbeld. De toename is niet voor alle groepen even sterk geweest. Zo is het percentage diabetespatiënten van 20–39 jaar nagenoeg gelijk gebleven. De stijging zit vooral in de groep mensen met ernstig overgewicht, in het bijzonder de ouderen. Het percentage zwaarlijvige ouderen met suikerziekte is sinds 1989–1991 bijna verdrievoudigd.

Een mogelijke verklaring voor de sterke toename van het aantal diabetespatiënten is de grotere aandacht voor suikerziekte en overgewicht in de wetenschap en de media van de laatste jaren. Tegenwoordig is meer bekend over de risicofactoren en worden vooral de risicogroepen eerder getest op suikerziekte.
[CBS]

Een gen dat het risico op prostaatkanker vergroot, blijkt juist beschermend te werken voor type 2 diabetes. Het gaat om mutaties in het TCF2 gen. Dit blijkt uit onderzoek van Cisca Wijmenga (hoogleraar Humane Genetica) en Marten Hofker (hoogleraar Moleculaire Genetica) van het Universitair Medisch Centrum Groningen. Zij zijn al enige tijd betrokken bij een groot internationaal onderzoek –deCODE- naar de genetica van type 2 diabetes. Zij publiceren deze week over de uitkomsten van hun onderzoek in Nature Genetics.

Iedereen heeft het TCF2 gen. Ernstige mutaties in het TCF2 gen kunnen een vorm van type 2 diabetes, MODY genaamd, veroorzaken. Deze vorm komt zelden voor en staat los van de huidige diabetesepidemie onder jongeren met overgewicht. De onderzoekers gingen na wat het effect is van subtielere mutaties van dit gen op type 2 diabetes. Zij onderzochten dit verder door het DNA van in totaal 10000 diabetes patiënten te analyseren. De uitkomst was dat een variatie in dit gen juist beschermend werkt voor type 2 diabetes.

Recente genetische doorbraken voor diabetes
Recent had het samenwerkingsverband van de UMCG-onderzoekers met deCODE en een aantal andere groepen al een doorbraak opgeleverd met de identificatie van het CDKAL1 gen als gen dat de gevoeligheid voor type 2 diabetes verhoogt (Nature Genetics, juni 2007). Het genetische onderzoek op het gebied van diabetes heeft een enorme sprong vooruit gemaakt door nieuwe technieken. Van de meeste nieuwe genen is de relatie met diabetes nog onduidelijk. Verdere opheldering van de genstructuur zal nieuwe aanknopingen opleveren voor therapie. De huidige ontdekking kan een belangrijke doorbraak zijn in de behandeling van diabetes. Tegelijkertijd houdt die een waarschuwing in omdat het gen een dubbel gezicht heeft: de TCF2-variant beschermt tegen diabetes,maar het gen vergroot het risico op prostaatkanker.

TCF2 en prostaatkanker
Eerder was al ontdekt dat er een gen voor prostaatkanker ligt op chromosoom 17. Recent is daarom een zogeheten genoombrede associatiestudie verricht, waarbij tegelijkertijd naar 300.000 genetische variaties is gekeken. Daaruit kwam naar voren dat genetische variatie in het TCF2 gen de gevoeligheid voor prostaatkanker vergroot. Nu is dus gebleken dat de TCF2 variant die prostaatkanker veroorzaakt juist beschermend werkt bij diabetes!

Het deCODE-onderzoek
Het deCODE-onderzoek wordt geleid door het op IJsland gevestigde deCODE Genetics Centre. Medische centra uit Europa en de Verenigde Staten doen ook aan de studie mee. De beide onderzoekers van het UMCG zijn al enige tijd bij het onderzoek betrokken. Het onderzoek op IJsland naar de genetica van algemeen voorkomende ziekten, zoals kanker, diabetes en hart- en vaatziekten is wereldberoemd, omdat een zeer groot deel van de bevolking mee doet. Ook staat IJsland bekend om de uitstekende genealogische gegevens. Deze gegevens maakte uitgebreid genetisch onderzoek eind jaren ’90 mogelijk en leidde tot de ontdekking van chromosomale gebieden waarop genen liggen die een rol spelen bij ziekten als kanker en diabetes.
[Persbericht UMCG]